Η τροπόσφαιρα εκτείνεται σε ύψος έως περίπου τα 10 km από την επιφάνεια της γης.
Ο
όρος σκέδαση σημαίνει διασπορά ή διασκορπισμός και έχει καθιερωθεί για να
περιγράψει έναν συγκεκριμένο τρόπο μετάδοσης των ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων. Η
σκέδαση εξαρτάται από τα πολύ μικρά, ασύμμετρα, ανομοιογενή ή ομοιογενή
σωματίδια της ατμόσφαιρας. Αυτά μπορεί να είναι σκόνη, σταγονίδια υγρασίας,
αιθάλη και άλλα μικροσωματίδια.
Τα
σωματίδια αυτά προκαλούν διαθλάσεις στα ραδιοκύματα υψηλών συχνοτήτων, με
αποτέλεσμα να επηρεάζεται η εκπομπή και η λήψη. Μάλιστα, οι επιδράσεις αυτές
είναι πολύ εντονότερες όταν εκπέμπουν κατευθυνόμενες κεραίες με στενό λοβό,
λόγω της συγκέντρωσης της ισχύος σε στενή δέσμη. Αν και τέτοια σωματίδια
υπάρχουν και σε άλλα στρώματα της ατμόσφαιρας, έχει αποδειχθεί ότι οι
συγκεκριμένες διαθλάσεις λαμβάνουν χώρα κυρίως στην τροπόσφαιρα.
Χαρακτηριστικά
και Απώλειες Διαδρομής (Path Losses)
Το ύψος
της βάσης του όγκου του στρώματος αυτού εξαρτάται από την απόσταση μεταξύ των
σταθμών και την καμπυλότητα της Γης. Ενδεικτικά:
Για
διαδρομή σήματος (Path) 120 km, το σύνηθες ύψος είναι περίπου 800 m.
Για
διαδρομή (Path) 600 km, το ύψος φτάνει τα 10.000 m.
Οι
απώλειες της διαδρομής του σήματος αυξάνονται κατά 9 dB για κάθε μοίρα αύξησης
της οριζόντιας γωνίας.
Μόνο
ένα πολύ μικρό μέρος της ενέργειας του σήματος διέρχεται μέσω της τροπόσφαιρας
και διαχέεται. Ένα άλλο μικρό ποσοστό κατευθύνεται απευθείας προς τον σταθμό
λήψης. Καταλαβαίνουμε, λοιπόν, ότι οι απώλειες λόγω σκέδασης είναι ιδιαίτερα
σημαντικές.
Η γωνία με την οποία εκπέμπεται το σήμα και πρέπει να παρεκκλίνει της πορείας του λόγω σκέδασης αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της τροποσφαιρικής διάχυσης. Όλα αυτά επηρεάζονται από το υψόμετρο των σημείων εκπομπής και λήψης, καθώς και από τις μετεωρολογικές συνθήκες που επικρατούν στους δύο σταθμούς αλλά και στην ενδιάμεση διαδρομή.